RÓŻE
Eksponowane w Ogrodzie wybrane róże w porządku alfabetycznym
Rosa
ALBA
MAXIMA
Grupa: róże parkowe
białe
Synonimy:
Alba Maxima, Jacobite Rose, White Rose of York.
Pochodzenie nieznane, uprawiana od starożytności, w Europie - od
XVI wieku. Pąki bladoróżowe, kwiaty białe, duże, pełne, miseczkowate, pachnące.
Kwitnie raz, wcześnie, w czerwcu, bardzo obficie. Liście duże, matowe, szarozielone.
Rośnie bardzo silnie. Pokrój
wzniesiony, dosyć gęsty, pędy często przewieszają się. Wysokość ok. 2 m. Krzewy rosną zdrowo, są wybitnie
mrozoodporne, mogą rosnąć w półcieniu. Doskonała na żywopłoty i do założeń naturalistycznych. Róża
biała (Rosa ×alba L.) jest
prawdopodobnie mieszańcem róży damasceńskiej (R. ×damascena
Mill.) i róży psiej (R. canina L.). Róże z tej grupy należą do najstarszych róż
ogrodowych uprawianych blisko 2000 lat p.n.e., a
rozmnażano je wegetatywnie. Znana od starożytności, do Anglii i Niemiec
sprowadzona prawdopodobnie przez Rzymian, w XVI wieku zyskała sławę jako
herbowa biała róża angielskiego rodu Yorków.
Rosa
ALBA
MEIDILAND
Grupa: róże okrywowe
Pochodzi od Rosa sempervirens
Meilland, Francja 1987.
Odmiana z grupy róż okrywowych o kwiatach białych,
drobnych, pełnych, w dużych kwiatostanach. Kwitnienie bardzo obfite, od połowy
czerwca, przez lato, do późnej jesieni. Nie zawiązuje owoców. Liście są
niewielkie, ciemno-zielone, matowe, młode i na brzegach czerwono nabiegłe. Pędy przewisają łukowato do ziemi. Odmiana doskonale się krzewiąca,
bardzo silnie rosnąca, żywotna, stosunkowo mrozoodporna i zdrowa. Szeroko
stosowana jako krzew okrywowy, i parkowy i na nieformowane
żywopłoty. Wysokość 60 - 150 cm. Od róży wieczniezielonej, występującej naturalnie w południowej
Europie i północnej Afryce, pochodzi wiele odmian parkowych i pnących.
Rosa
BABY
BACCARA
Grupa: róże parkowe
miniaturowe
Meilland, Francja 1965.
Kwiaty małe, pełne, szlachetnego kształtu, ciemnoczerwone,
w pąku ciemniejsze. Rozkwitłe ukazują żółte pręciki. Kwiatostany są bardzo duże, dość
luźne, kwiaty osadzone są w nich pojedynczo lub po kilka na dłuższych łodyżkach. Liście
małe, ciemnozielone, matowe. Krzew wzniesiony, rozkrzewiony, pędy wyprostowane. Odmiana
żywotna, stosunkowo zdrowa i odporna na mróz. Wyrasta nawet do 1,5 m. Pierwsze róże miniaturowe powstały
na początku XIX wieku od odmiany róży chińskiej (R. chinensis
var. minima). Kwiaty odmian miniaturowych są drobne, kształtem
przypominają róże wielkokwiatowe, osadzone pojedynczo, po kilka lub kilkanaście
w kwiatostanach. Kwitną od połowy czerwca do późnej jesieni. Liście drobne,
delikatne, pędy cienkie. Krzewy są zwarte, wysokości przeciętnie 20 - 40 cm, ale mogą mieć od 5 do 150 cm.
Rosa foetida
BICOLOR
Grupa: róże parkowe
Sprowadzona z Azji do Europy (Gerard) przed 1596.
Kwiaty niewielkie, pojedyncze, płatki wewnątrz czerwone,
na zewnątrz żółtopomarańczowe. Kwitnie raz na początku maja, nie zawiązuje
owoców. Liście matowe, ciemnozielone, nieduże. Pędy ciemnobrązowe, kolce
spiczaste, jasne. Wysokość 1 - 1,5
metra. Róża żółta (R. foetida)
należy do nielicznych dzikich gatunków róż o kwiatach intensywnie żółtych.
Uprawiano ją już w starożytności. Do innych najdawniej uprawianych róż o tej
barwie kwiatów należą ponadto pełnokwiatowa odmiana róży żółtej ‘Persian Yellow’, róża siarkowa
(Rosa hemispha-erica) i jej odmiana ‘Rapinii’, róża perska (R. persica),
Rosa ecae, a nieco później m.in. ‘Harison’s
Yellow (R. ×harisonii,
wyhodowana w USA w 1830), róża Hugona (R. xanthina f. hugonis)
sprowadzona z Chin. Poprzez krzyżowanie róży żółtej z odmianami z wielu grup
róż uzyskano w XIX wieku i później wiele nowych odmian o kwiatach w tonacjach
żółtej i pomarańczowej.
Rosa
CARDINAL
DE RICHELIEU
Grupa: róże parkowe
francuskie
Laffay, Francja 1840.
Odmiana róży francuskiej kwitnąca w drugiej połowie
czerw-ca. Kwiaty są ciemnofiołkoworóżowe, bardzo
pełne, często z zielonym ,,oczkiem”, średniej wielkości, silnie pachnące. Nie
powtarza kwitnienia, nie zawiązuje owoców. Liście matowe, szorstkie, pędy z
drobnymi kolcami. Mocno się krzewi. Wysokość ok. 1 metra. Róże francuskie znoszą
gorsze gleby i niedostatek wody. Ze względu na swą wytrzymałość i niewielkie
wymagania są doskonałymi różami parkowymi, wiele odmian rozrasta się za pomocą
odrostów korzeniowych.
Róże francuskie uprawiane są prawdopodobnie od ok. 2000 lat
p.n.e. Pod koniec XIX wieku opisano ponad 1000 odmian. Różę francuską (Rosa gallica) można spotkać na południu Polski na suchych,
żyznych glebach w miejscach mocno nasłonecznionych.
Rosa
CORNELIA
Grupa: róże parkowe
piżmowe
Pemberton, Wielka Brytania 1925.
Kwiaty brzoskwiniowomiedziane do
lakowowróżowych, małe, pełne, rozetowe w dużych
kwiatostanach. Kwitnie w czerwcu i powtarza do jesieni. Liście
ciemnozielone, błyszczące. Wysokość około 1,5
m.Grupa
róż piżmowych powstała w końcu XIX wieku, przy czym wyróżniane są mieszańce
Lamberta i Pembertona. Charakteryzują się
specyficznie pachnącymi (podobnie jak kamfora), zwykle niewielkimi kwiatami
skupionymi w dużych kwiatostanach, często o jaskrawych kolorach oraz
powtarzaniem kwitnienia. Krzewy są gęste, silnie rozgałęzione, o ładnym,
regularnym pokroju, półkulistym w zarysie. Osiągają 1 - 2 m.
Liście zwykle nieduże, gęsto rozmieszczone na gałązkach. Róża piżmowa (Rosa moschata)
wcześniej przyczyniła się do powstania róż burbońskich, a także wielu róż
parkowych i okrywowych.
Rosa
F.J.
GROOTENDORST
Grupa: róże parkowe
pomarszczone
De Goey, Holandia 1918.
Odmiana róży pomarszczonej, o kwiatach niewielkich,
średnicy 4 - 5 cm,
pełnych, amarantowociemnoczerwonych, kształtem
przypominających miniaturowe goździki, o postrzępionych brzegach płatków. Kwiaty są skupione w
dużych kwiatostanach, nie pachną. Nie zawiązuje owoców. Krzew kwitnie obficie przez cały
sezon, aż do silniejszych przymrozków. Liście podobne są do liści róży
pomarszczonej (Rosa rugosa). Krzewy o pędach silnie
rozgałęzionych i bardzo kolczastych. Krzewy są bardzo gęste, rosną wysoko do
1,5 - 2 m. Może być stosowana
jako krzew parkowy rosnący w większych grupach i pojedynczo oraz na nieformowane żywopłoty. Jest to odmiana tolerancyjna na
choroby, bardzo wytrzymała na mróz i nie wymagająca pod względem pielęgnacji. Ma dwa
sporty: o różowej barwie kwiatów - ‘Pink Grootendorst’ i białej ‘White Grootendorst’.
Rosa
FLAMMENTANZ
Grupa: róże pnące
wiotkie
W. Kordes Shone,
Niemcy 1955. Kwiaty ognistoczerwone, z amarantowym połyskiem, luźno wypełnione,
duże, skupione w kwiatostanach po kilkanaście. Kwitnie bardzo obficie, długo,
wcześnie, na początku czerwca, na pędach dwuletnich i starszych. Nie powtarza
kwitnienia. Liście jasnozielone, duże, lekko błyszczące. Pędy długie, dość
sztywne. Rośnie bardzo silnie, krzewy są gęste. Osiąga wysokość 4 - 5 m. Odmiana bardzo żywotna, odporna na
mróz i choroby. Prowadzona przy podporach jest stosowana jako róża pnąca, a
silnie cięta może rosnąć jako róża parkowa i na żywopłoty. Pochodzi od róży rdzawej (R. rubiginosa), której liście
wydzielają olejek lotny o zapachu jabłek. Róża rdzawa jest wybitnie wytrzymała
na mróz, żywotna, znosi suszę, stosowana jest jako podkładka dla odmian
przeznaczonych do uprawy w gruncie. W Polsce gatunek ten można spotkać w
miejscach nasłonecznionych, na skarpach, przy obrzeżach lasów, w zaroślach.
Rosa
FRYDERYK
CHOPIN
Grupa: wielkokwiatowe
mieszańce herbatnie
Żyła, Polska 1980.
Kwiaty delikatnie pachnące, bardzo duże i pełne, kremowe o
lekko karbowanych brzegach płatków, szlachetnego kształtu, osadzone w
kwiatostanach po kilka. Pędy grube, silne, długie, proste. Liście duże,
skórzaste, jasnozielone o oliwkowym odcieniu. Wzrost bardzo silny, rośliny
rozkrzewione, gęste. Dość odporna na choroby i mróz, bardzo żywotna. Wysokość 120 - 140 cm.
Przeznaczona na rabaty, do sadzenia w parkach i ogrodach. To jedna z nielicznych polskich odmian
róż. Dochód ze sprzedaży jej krzewów w latach 80 - tych XX wieku został ofiarowany
na fundusz walki z białaczką u dzieci prowadzoną przez laureata nagrody Nobla
prof. de Duve. Akcję tę ułatwiło Polskie Towarzystwo
Miłośników Róż we współpracy z Królewskim Towarzystwem Miłośników Róż w Belgii.
Rosa
GALICA OFFICINALIS
Grupa: róże parkowe
francuskie
Znana co najmniej od XIII wieku w Europie. Kwiaty są większe niż u gatunku,
półpełne, pachnące, karminowoczerwone z żółtymi pręcikami. Ma szorstkie,
ciemnozielone liście, wiotkie pędy. Odporna na choroby i mróz. Osiąga 80 - 100 cm wysokości. Jej płatki służą do produkcji olejku
różanego od kilku tysiącleci. Zwana ,,Różą Aptekarza”,
sprowadzona do Prowansji ok. 1310 roku przez uczestników wypraw krzyżowych,
przez następne stulecia stosowana była w medycynie i w kuchni. We Francji, w
mieście Provins uprawiano ją masowo w celu pozyskania
płatków. Przywieziona do Anglii z Prowansji znalazła się herbie królewskiego
rodu Lancasterów i stała się symbolem Anglii. Interesującym sportem róży francuskiej jest ‘Versicolor’ (Rosa gallica ‘Versicolor’, syn. ‘Rosa Mundi’), o płatkach kwiatów w karminoworóżowe
i białe paski i smugi.
Czasem fragment kwiatu lub całość powraca do formy
rodzicielskiej. Po raz pierwszy w 1583 roku opisana przez Clusiusa,
ale znana prawdopodobnie znacznie wcześniej.
Rosa
GRAHAM
THOMAS
Grupa: róże parkowe
angielskie
David Austin, Wielka Brytania
1983.
Kwiaty złotożółte, miseczkowate, bardzo pełne, silnie
pachnące, w dość dużych kwiatostanach. Bardzo obficie kwitnie od końca czerwca
do jesieni. Krzewy wymagają podpór, mogą być prowadzone jako niskie pnące.
Silnie rosną, są gęste, rozkrzewione. Liście duże, matowe, zielone. Wysokość 100 - 150 cm.
Krzewy wystarczająco odporne na mróz. Odmiana należy do róż angielskich,
powstałej w latach 70 - tych ubiegłego wieku w szkółce Davida Austina w
Wielkiej Brytanii wskutek krzyżowań pomiędzy różami starymi (Old Roses) a nowoczesnymi
mieszańcami herbatnimi (Rosa thea hybrida)
i różami wielokwiatowymi (Rosa floribunda). Róże
angielskie mają pachnące kwiaty o charakte-rystycznym
kształcie zbliżonym do starych róż (np. rozetowe, czarkowate, miseczkowate), ale w pełnej gamie barw,
wspaniale pachnące, pojawiające się od czerwca do jesieni. Pokrój krzewów jest swobodny, naturalny,
ulistnienie gęste. Wyhodowano odmiany rabatowe, parkowe i pnące.
Rosa
HONORÉ DE BALZAC
Grupa: wielkokwiatowe
mieszańce herbatnik
Meilland, Francja 1993.
Kwiaty bardzo duże i pełne, kuliste, pachnące, o płatkach
białych z różowym brzegiem, osadzone najczęściej pojedynczo. Liście duże,
intensywnie zielone, lekko błyszczące. Dobrze się krzewi i intensywnie
rośnie. Wysokość 90-100 cm. Jest to jedna z
nowszych odmian róż wielkokwiatowych mieszańców herbatnich, obecnie
najważniejszej grupy róż. Pierwsze
odmiany tej grupy powstały w II połowie XIX wieku, a jej przodkami były róża
chińska, róże herbatnie, róże burbońskie, remontanty, róże Noisetta,
mieszańce Perneta, a także róża piżmowa, róża
francuska, róża żółta i róża damasceńska. Powstanie pierwszej odmiany tej grupy
w 1867 roku ‘La France’
(Guillot) zakończyło umownie epokę
,,starych róż ogrodowych”, a odmiany z powstałych później grup róż
zaliczano już do ,,róż nowoczesnych”. Do starych róż ogrodowych należą: róże
francuskie, damasceńskie, stulistne, mchowe (przed 1800), białe, chińskie
(przed 1819), Noisetta (1819), burbońskie,
portlandzkie (1817), herbatnie (1833), Borsaulta,
remontanty (1837), mieszańce róży żółtej (1837) gęstokolczastej
(wyłączywszy odmiany Kordesa z XX w.) i odmiany tych grup.
Rosa
HURDALSROSE
Grupa: róże parkowe
białe
Wprowadzona przez Giessen w
Norwegii, 1858.
Odmiana róży białej (Rosa ×alba)
o kwiatach średniej wielkości, półpełnych, jasnoróżowych, w niewielkich
kwiatostanach, na co najmniej dwuletnich pędach. Kwitnie raz, wcześnie - na
początku czerwca, i zawiązuje dość duże, pomarańczowoczerwone owoce. Liście
szarozielone, matowe, duże. Pędy bez kolców, brązowoczerwone,
w młodości pokryte sinym nalotem woskowym. Krzewy dość luźne. Rośnie bardzo intensywnie dorastając
do około 3 metrów. Róże białe
charakteryzują się dużą mrozoodpornością i zdrowotnością, tolerują gorsze gleby
i półcieniste stanowiska. Wśród odmian dominują białe
i różowe barwy kwia-tów, które silnie pachną. Liście
są szarawo sinozielone, krzewy rosną intensywnie. Wiele rozprzestrzenia się za
pomocą odrostów korzeniowych. Krzewy róży białej w Polsce można spotkać w
stanie naturalnym, ich owoce nie zawsze są wykształcone, mają kształt jajowaty
lub dzbanuszkowaty.
Rosa
KEW
RAMBLER
Grupa: pnące sztywne
Kew, Wielka Brytania 1912.
Odmiana
o pędach sztywnych (rambler), o
kwiatach blado-różowych, pojedynczych, niewielkich, w bardzo dużych
kwiatostanach. Kwitnie raz, długo, na co najmniej dwuletnich pędach, bardzo
obficie, na początku lipca. Zawiązuje małe, pomarańczowe owoce ozdobne w
drugiej połowie lata. Liście
matowe, jasnozielone, duże. Pędy długie, silne, dość sztywne i grube, o dużych,
młodych - żółtawych, a starszych szarych kolcach. Wzrost bardzo intensywny,
silnie się krzewi. Może
osiągać 6 metrów
wysokości. Dość odporna na choroby i mróz. Róże o pnącym charakterze wzrostu to
tak zwane pnącza pozorne, ponieważ nie mają wyspecjalizowanych organów
czepnych, lecz tylko kolce - nie mocujące trwale
roślin. Z tej przyczyny powinno się je raczej określać jako róże czepne.
Rosa
KRONBORG
Grupa: róże bukietowe
Poulsen Roser,
Dania 1993.
Kwiaty krwistociemnoczerwone,
duże, bardzo pełne, miseczkowate. Kwitnienie bardzo obfite i powtarzające się
do późnej jesieni. Rośnie i krzewi się bardzo silnie. Wysokość 50 - 60 cm.
Odmiana tolerancyjna na choroby liści i stosunkowo odporna na mróz. Pierwsze
odmiany z grupy róż bukietowych (Rosa floribunda)
powstały w wyniku skrzyżowania mieszańców róż wielokwiatowych (Rosa polyantha hybrida) z mieszańcami
herbatnimi (Rosa thea hybrida)
w latach 30 - tych XX wieku w szkółce Kordesa w
Niemczech. Wyróżniają je duże, kształtne kwiaty, najczęściej o słabym zapachu,
zebrane w duże kwiatostany. Kwitną bardzo obficie i powtarzają kwitnienie do
jesieni. Krzewy są zwarte, silnie rozgałęzione, osiągają przeciętnie 40 - 80 cm. Sadzone są na
rabatach, w miejscach reprezentacyjnych, tworzą jednolite barwne plamy.
Rosa
LEDA
Grupa: róże parkowe
damasceńskie
W Anglii uprawiana przed 1827.
Kwiaty białe z karminowoczerwonym, delikatnym brzegiem,
bardzo pełne, pachnące. Kwitnie w drugiej połowie czerwca. Nie powtarza kwitnienia, nie zawiązuje
owoców. Liście mato-we, jasnozielone. Pędy o drobnych, czerwonawych kolcach. Osiąga ok. 1 metra wysokości. Róże damasceńskie
należą do najstarszych uprawianych róż, prawdopodobnie rosły w pierwszych
rozariach Persji już ok.
2000 lat p.n.e. Płatki kwiatów róż damasceńskich obok róż
francuskich były i są wykorzystywane do produkcji olejku różanego. 1 kg tego produktu uzyskuje się z 3 - 12
tys. kg płatków różanych w zależności od regionu uprawy i gatunku. W Polsce różę damasceńską można
spotkać w stanie naturalnym jako gatunek zdziczały. W ogrodach róż damasceńskie
uprawiane są jako mało wymagające i mrozoodporne krzewy parkowe.
Rosa
LYKKEFUND
Grupa: róże pnące
sztywne
Aksel Olsen, Dania 1930.
Odmiana o kwiatach żółtokremowych,
półpełnych, niewielkich, w dużych kwiatostanach. Kwitnie raz, zawiązuje obficie
małe, pomarańczowe owoce. Liście są soczyście zielone. Pędy dorastają do kilku
metrów długości. Dość odporna na mróz, rośnie zdrowo. Może rosnąć przy
podporach lub bez nich. Wysokość 2 - 4 m.
Róże pnące typu rambler
doskonale nadają się do ogrodów o charakterze naturalnym, gdzie mogą rosnąć
swobodnie wspinając się np. na drzewa. Mogą wtedy nie
być cięte przez kilka lat. Większość róż z tej grupy pochodzi od róży wielokwiatowej, ale
także m.in. od róży szczeciniastej, róży wieczniezielonej,
róży Lamberta, róży Wichury i róży Kordesa. Ramblersy mają bardzo długie (2 - 7 m.), cienkie i elastyczne pędy, a
kwitną w przeważającej większości raz w roku na przełomie czerwca i lipca na
ubiegłorocznych przyrostach.
Rosa
MAINZER
FASTNACHT
Grupa: wielkokwiatowe
mieszańce herbatnie
Tantau, Niemcy 1964.
Kwiaty o szlachetnym kształcie, barwy sinolilaróżowej,
półpełne, niezbyt duże, delikatnie pachnące. Są bardziej ,,niebieskie”
podczas upałów latem. Barwa kwiatów zalicza je do róż o kwiatach tzw. niebieskich. W rzeczywistości ,,niebieskie” kwiaty róż są lila, sine,
szarawe. Dotychczas nie udało się w naturalny sposób uzyskać czystoniebieskiej barwy kwiatów u róż, podobnie jak
zielonej i czarnej.‘Mainzer Fastnacht’
powtarza kwitnienie do jesieni. Liście jasnozielone o oliwkowym odcieniu,
matowe. Krzewy rosną dość silnie, są słabo rozgałęzione, wyniosłe, wysokości 70
- 80 cm.
Odmiana niezbyt odporna na choroby i mróz, wymagająca starannej pielęgnacji i
okrycia na zimę.
Rosa
MERCURY
2000
Grupa: róże okrywowe
St. Żyła, Polska 2001.
Odmiana hodowli polskiej z grupy róż okrywowych, o
kwiatach wiśniowoczerwonych, pełnych, dość dużych, w
wielokwiatowych, szczytowych kwiatostanach. Kwitnie od połowy czerwca do późnej
jesieni. Liście błyszczące, ciemnozielone, utrzymujące się do mrozów. Krzewy
rosną silnie, są gęste, żywotne, zdrowe. Młode pędy czerwono nabiegłe, kładą
się łukowato na ziemi. Wysokość 50 - 70 cm. Odmiana o szerokim
zastosowaniu jako krzew okrywowy i rabatowy. W grupie róż okrywowych typ
wzrostu i pochodzenie odmiany określa możliwości zastosowania. Wyróżnia się
odmiany nisko ścielące (wys. 10 - 40 cm)
np. mogące zastępować trawniki; odmiany o sztywnych
prostych, wzniesionych,
silnie rozgałęzionych pędach (wys. 60 - 100 cm.);
Odmiany nisko rozgałęzione krzaczaste, szeroko rozkładające pędy na boki (wys.
30 - 60 cm);
odmiany silnie i wysoko rosnące (80 - 170
cm) zalecane do sadzenia na skarpach, zboczach i innych
terenach zieleni miejskiej oraz jako żywopłoty, stanowiące kolczastą zaporę nie
do przejścia; odmiany silnie rosnące o bardzo długich, mocnych pędach, płasko
pokładających się przy ziemi (30 - 50 cm).
Rosa
NEVADA
Grupa: róże parkowe Moyesa
P. Dot, Hiszpania 1927.
Kwiaty pojedyncze do podwójnych, kremowe, czasem
różo-wiejące, bardzo duże, średnicy 12 - 15
cm. Kwitnie wyjątkowo obficie
i długo. Kwiaty rozkwitają wcześnie - od końca maja do połowy czerwca,
czasem pojedynczo pojawiają się w drugiej połowie lata. Nie zawiązuje owoców.
Kwitnie na pędach co najmniej dwuletnich. Liście są
matowe, ciemnozielone, nieduże, delikatne. Pędy ciemnobrązowe, wzniesione.
Krzewy gęste, rozłożyste. Wzrost bardzo intensywny, osiągają około 3 m wysokości. Nie choruje, wybitnie odporna na mróz. Odmiana ta
pochodzi od róży Moyesa (Rosa moyesii),
gatunku sprowadzonego z Chin do Anglii w 1894 roku, który jako jeden z
nielicznych ma kwiaty barwy czerwonej. Wiele jego odmian zawiązuje bardzo
ozdobne, duże, butelkowatego kształtu, pomarańczowoczerwone owoce.
Rosa
NEW
DAWN
Grupa: róże pnące
wiotkie
Somerset Rose
Nursery, USA 1930.
Odmiana (climber) pochodząca od
róży Wichury (Rosa wichuraiana). Kwiaty porcelanowojasnoróżowe, pełne, szlachetnego kształtu, lekko
pachnące, pojawiają się od połowy czerwca do jesieni. Liście są ciemnozielone, błyszczące.
Wysokość przeciętnie 2 - 3 metry. Jest to jedna z najbardziej znanych
odmian róż, które są bardzo żywotne, odporne na mróz, rzadko chorują. Można ją sadzić przy północnych ścianach
i w półcienistych miejscach. Jest to pierwsza
wyhodowana róża pnąca powtarzająca kwitnienie, sport odmiany ‘Dr W. van Fleet’,
noszącej w sobie geny róż herbatnich. ‘New Dawn’ to
także pierwsza roślina chroniona amerykańskim patentem. Odmiana ta ma kilka
sportów np. ‘White New Dawn’, a często używana w hodowli nowych odmian swoje geny
przekazała wielu innym, na przykład ‘Aloha’, ‘Compassion’, ‘Schoolgirl’.
Rosa
PAPA
MEILLAND
Grupa: róże
wielkokwiatowe mieszańce herbatnik
Alain Meilland,
Francja 1963.
Kwiaty duże, ciemnoszkarłatne, bardzo pełne i duże, silnie
pachną, o szlachetnym kształcie. Płatki w pąku prawie czarne. Kwitnienie
powtarza do jesieni. Wyrastające pędy są brunatne, starsze zielonooliwkowe z
brunatnym odcieniem. Młode liście brunatnozielone,
starsze - duże, jasno-oliwkowozielone, matowe. Krzewy rosną silnie, są zwarte,
wyniosłe, wysokości 60 - 80 cm.
Odmiana rośnie zdrowo, wymaga okrycia na zimę. Ze względu na
intensywną, ciemnoczerwoną barwę pąków i kwiatów spowodowaną dużą zawartością
antocyjanów zali-czana jest do tzw. róż ,,czarnych”,
podobnie jak m..in. ‘Burgund’81’,
‘Barkarole’, ‘Schwarze Madonna’, ‘Mildred
Scheel’, ‘Erotika’.
Rosa
PAUL
RICAULT
Grupa: róże parkowe
stulistne
Portemer, Francja 1845.
Kwiaty bardzo pełne, różowe, w kształcie kuli z
zagłębionym środkiem, duże, silnie pachnące, ciężkie, z tendencją do zwisania.
Kwitnie raz na początku lata, nie zawiązuje owoców. Liście jasnozielone, duże. Młode pędy
wzniesione, starsze pokładające się. Dorasta do ok. 2 metrów. Stwierdzono, że
róża stulistna (Rosa ×centifolia) jest prawdopodobnie
wielokrotnym mieszańcem Rosa gallica, Rosa ×damascena, Rosa moschata i Rosa canina. W końcu XVI wieku wyłoniono ją jako ,,Wielką
holenderską różę”, opisywano
w książkach zielarskich, znalazła się na wielu obrazach mistrzów
flamandzkich i jako motyw ozdobny wielu przedmiotów użytkowych. Róże stulistne
charakteryzują się luźnym, swobodnym wzrostem. Na długich pędach są osadzone
zróżnicowanej wielkości kolce, krzewy zajmują wiele miejsca. Jak wskazuje
nazwa, płatków w kwiatach jest bardzo dużo, a są one w kolorze białym, różowym,
czerwonym do ciemnej purpury. Krzewy bardzo żywotne,
odporne na mróz. W Polsce różę stulistną można spotkać zdziczałą w stanie
naturalnym.
Rosa sericea subsp.omeiensis fo.pteracantha
RÓŻA
CZTEROPŁATKOWA FORMA OSKRZYDLONA
Grupa: róże parkowe
Południowe i Środkowe Chiny, w uprawie od 1890 roku. Kwiaty nieduże,
białe, zbudowane z 4 płatków (gatunki róż Rosa sp. mają kwiaty 5 - płatkowe),
ukazują się niezbyt licz-nie w maju. Liście są delikatne, 9 - 11 listkowe,
drobne, matowe, ciemnozielone. Główną ozdobę stanowią kolce, na młodych pędach
czerwonobrązowe, lśniące, pod słońce przeświecające czerwono, na starszych
gałązkach szaro-brązowe, brunatne. Kolce spłaszczone, o szerokiej podstawie
biegnącej wzdłuż pędów, są gęsto rozmieszczone i stykają się często tworząc
listwy wzdłuż pędu. Pomiędzy nimi pozostałe kolce są małe, szczeciniaste. Krzewy osiągają przeciętnie ok. 1,5 m, są dość luźne. Nadają się do sadzenia w grupach i
pojedynczo. Pędy używane są do kompozycji z suchych roślin. W mroźne zimy mogą silnie przemarzać,
krzewy należy zabezpieczać na zimę. Silne przycinanie wiosną krzewów pobudza do
wyrastania młode, najbardziej ozdobne pędy.
Rosa
RUGELDA
Grupa: róże parkowe
pomarszczone
W. Kordes’ Söhne,
Niemcy 1989.
Kwiaty cytrynowożółte, czerwono obrzeżone, duże, pełne, w
luźnych kwiatostanach. Liście ciemnozielone, błyszczące, duże, gładkie.
Powtarza kwitnienie, nie zawiązuje owoców. Pędy grube, o gęsto rozmieszczonych wiśniowobrązowych kolcach. Krzewy wzniesione, wysokie do
około 2 m. Odmiana parkowa,
dobra na żywopłoty. Od znanej
powszechnie róży pomarszczonej, sprowadzonej z Dalekiego Wschodu do Europy w
1796 roku, pochodzi wiele cennych odmian róż parkowych, okrywowych i pnących.
Od końca XIX wieku wskutek intensywnej hodowli, krzyżując ją z innymi gatunkami
i odmianami z wielu grup róż, uzyskano ciekawe odmiany o różnym kolorze
kwiatów, ulistnieniu, pokroju. Większość nie różni się wiele od gatunku, ale
niektóre są zupełnie do niej niepodobne. Tylko nieliczne mają kwiaty o żółtej
barwie. Dominującą część uzyskanych odmian charakteryzuje wysoka odporność na
mróz i choroby, podobnie jak różę pomarszczoną.
Rosa
SHAILER'S
WHITE MOSS
Grupa: róże parkowe
mchowe
Rosa ×centifolia f. muscosa ‘Alba’
Shailer, Wielka Brytania 1788.
Odmiana należąca do róż mchowych, po raz pierwszy
zaobserwowanych w XVII wieku. Większość odmian róż mchowych to sporty róży
stulistnej. Wyróżnia je to, że działki kielicha i górnej części szypułek
kwiatowych są pokryte obficie włoskami i gruczołkami, które tworzą
charakterystyczne omszenie. Omszenie to jest różnorodne w zależności od
odmiany, siły wzrostu, pory roku i danego egzemplarza. Wzrost, ulistnienie,
obfitość kwitnienia oraz wytrzymałość na mróz i choroby odpowiada różom
stulistnym. Powyższa odmiana ma kwiaty bardzo pełne, białe, a czasem ich
fragment (zwykle jedna czwarta) przebarwia się na różowo. Kwitnie w czerwcu, późno
rozpoczyna wegetację. Pędy są brunatne, słabo rozgałęzione. Krzewy są luźne, wysokości ok. 2 metrów.
Rosa
THE
FAIRY
Grupa: róże
wielokwiatowe
Bentall, Wielka Brytania 1932.
Kwiaty drobne, jasnoróżowe, w bardzo dużych kwiatostanach,
po kilkadziesiąt. Kwitnie od końca czerwca do mrozów. Liście drobne, lśniące.
Krzewy są bardzo żywotne, gęste. Mało wrażliwa na choroby liści, dość odporna
na mróz. Wysokość około 50 - 70 cm. Grupa róż
wielokwiatowych (Rosa polyantha) powstała na skutek
krzyżowania róży wielokwiatowej (Rosa multiflora) i
róży bengalskiej (Rosa chinensis var.
semperflorens), a jej
pierwszą odmianę uzyskano w roku 1875. Charakteryzują się dość niskim wzrostem,
silnym krzewieniem, niewielkimi liśćmi. Kwiaty są małe, najczęściej białe i w
odcieniach różu, skupione w bardzo dużych wielokwiatowych kwiatostanach. Krzewy
kwitną bardzo obficie powtarzając kilkakrotnie do jesieni. Są stosunkowo
odporne na mróz i choroby.
Doskonałe na rabaty, wiele odmian stosuje się jako okrywowe, lub
uprawia w pojemnikach. Bardzo dobrze wyglądają okulizowane na pniu.
Rosa
THE
QUEEN ELIZABETH
Grupa: mieszańce
bukietowe wielkokwiatowe
Lammerts, USA 1954.
Kwiaty czystoróżowe, duże, luźno
wypełnione, po kilka w kwiatostanach na długich, prostych pędach. Powtarza
kwitnienie do jesieni. Liście duże, ciemnozielone. Pokrój krzewów wzniesiony,
wysokość 100 - 150 cm.
Odmiana bardzo żywotna, dosyć tolerancyjna na choroby liści i mrozoodporna.
Może mieć zastosowanie jako róża parkowa. Odmiany róż bukietowych
wielkokwiatowych (Rosa floribunda grandiflora)
powstały w wyniku skrzyżowania róż bukietowych (Rosa floribunda)
i mieszańców herbatnich (Rosa thea hybrida). Kwiaty mieszańców bukietowych
wielkokwiatowych są większe niż róż bukietowych, osadzone po kilka w
kwiatostanach lub pojedynczo, przypominające swym kształtem, a tak-że sposobem
wzrostu krzewów - mieszańce herbatnie. Znajdują zastosowanie w większych
grupach i na rabatach.
Rosa
VARIEGATA
DI BOLOGNA
Grupa: róże parkowe
burbońskie
Lodi Bonfiglioli,
Włochy 1909.
Kwiaty średniej wielkości, kuliste w pąkach, rozwinięte ćwierćrozetowe, płatki bladoróżowe z plamami i paskami różowopurpurowymi, pachnące. Powtarza kwitnienie, ale słabo. Liście
jasnozielone, matowe. Pędy przewieszające się łukowato. Rośnie bardzo
intensywnie osiągając wysokość 1 - 2 m
w zależności od cięcia. Krzewy są dość mrozoodporne, pędy marzną tylko w surowe
zimy. Grupa róż
burbońskich powstała na początku XIX wieku. Pierwszą odmianę znaleziono na wyspie
Ile de Bourbon (obecnie Réunion)
w roku 1817, jako przypadkową siewkę krzyżówki Rosa chinensis
‘Old Blush’ i Rosa ×damascena ‘Semperflorens’. Odegrała
niebagatelną rolę w historii hodowli róż, m.in. przy powstaniu najważniejszej
obecnie grupy mieszańców herbatnich. Kwiaty róż burbońskich są najczęściej
bardzo pełne, silnie pachnące, w barwach od bieli przez róż do karminu, czasem
,,paskowane”. Są
to krzewy parkowe różnej wysokości lub rozpinane na podporach jako pnące.
Rosa
WHITE
COVER
Grupa: róże okrywowe
Poulsen Roser,
Dania 1988.
Kwiaty podwójne, kremowobiałe,
niewielkie, w bardzo dużych kwiatostanach. Kwitnie bardzo obficie, do jesieni. Liście małe,
ciemnozielone, matowe. Pokrój krzewiasty, gęsty, mocno rozgałęziony. Rośnie zdrowo. Wysokość 60 -
70 cm.
Może być stosowana jako okrywowa, a także na niskie szpalery, żywopłoty, do ogródków
skalnych, do większych pojemników. Róże okrywowe są najmłodszą,
wyróżnioną w latach 70-tych XX wieku, bardzo różnorodną grupą róż. Charakteryzują
się silnym krzewieniem, intensywnym wzrostem, szybko pokrywają powierzchnię
gleby, tworząc zwartą okrywę z pędów i liści. Wykazują wysoką odporność na
niesprzyjające warunki wzrostu, choroby, mróz, mają niewielkie wymagania pielęgnacyjne. Są
powszechnie sadzone w założeniach zieleni miejskiej, w zastępstwie trawników,
przy ciągach komunikacyjnych i amatorsko. Zwarte, silnie rosnące, żywotne
krzewy stanowią często zaporę trudną do pokonania dla ludzi i zwierząt.
